Naar de inhoud
Uitgeverij
Omslag van deel 1: Voorspel

Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog

Deel 1Voorspel

dr. L. (Loe) de Jong

Waarom was Nederland in mei 1940 zo weerloos – militair, politiek én mentaal? Het antwoord ligt in de twintig jaar ervóór. De Jong opent zijn levenswerk niet met de inval, maar met het Nederland dat die inval mogelijk maakte.

Oorspronkelijke uitgave
1969
Periode
1813–1939
Omvang
772 pagina’s
Formaat
epub 3.0

Verschijnt 1 oktober 2026

Dan verkrijgbaar bij Apple Books, Kobo, bol en Amazon Kindle.

€ 3,99

Over dit deel

Het openingsdeel bestrijkt de lange aanloop: van het Nederland van Thorbecke en de verzuiling, via de crisisjaren en de bezuinigingspolitiek van Colijn, tot de mobilisatie van 1939.

‘De sleutel voor het begrip van wat in de Tweede Wereldoorlog met het Koninkrijk der Nederlanden gebeurde, ligt in de vooroorlogse gebeurtenissen.’ Met die zin verantwoordt De Jong waarom zijn geschiedwerk begint bij het interbellum: de crisisjaren, de verzuilde politiek van Colijn en De Geer, de opkomst van Hitler én van Mussert, de stroom Joodse vluchtelingen aan de grens en een defensie die hopeloos achterliep. Geschreven op basis van bronnen die destijds nog nooit waren gebruikt: het archief van de ministerraad, het kabinet der Koningin en de rapporten van de vooroorlogse binnenlandse veiligheidsdienst.

In dit deel onder meer


  • Nederland in de negentiende eeuw en de erfenis van de Eerste Wereldoorlog
  • De crisisjaren: werkloosheid, ‘aanpassing’ en de muiterij op De Zeven Provinciën
  • Hitlers opkomst – en hoe Nederland ernaar keek
  • Mussert en de NSB: opmars, karakter en neergang
  • De Duits-Joodse vluchtelingen en het Nederlandse toelatingsbeleid
  • De verwaarloosde defensie en het debat over het krijgsbeleid
  • Van Colijn naar De Geer: mobilisatie en oorlog

Pagina’s

  • Begin van een hoofdstuk
  • Een van de kaarten
  • Het register, met aanklikbare paginaverwijzingen
  • Het notenapparaat

Inhoud

Volledige inhoudsopgave24 onderdelen
  1. Voorwoord
  2. Hoofdstuk 1 – Paleis Noordeinde
    • Overgang
  3. Hoofdstuk 2 – Negentiende eeuw
    • Thorbecke
    • Doorbraak van het kapitalisme
    • Kuyper en de Savornin Lohman
    • Schaepman en de katholieken
    • De socialisten
  4. Hoofdstuk 3 – De eerste wereldoorlog en zijn gevolgen
    • November ’18
    • De nawerking
    • ‘Nooit meer oorlog!’
  5. Hoofdstuk 4 – Een conservatief land
    • Modernisering der productie
    • Sociale tegenstellingen
  6. Hoofdstuk 5 – De diepe crisis
    • Eerste ordening
    • De werkloosheid
  7. Hoofdstuk 6 – Hitler’s opkomst
    • Van Braunau naar München
    • Van München naar Berlijn
    • Nederland en de Machtübernahme
  8. Hoofdstuk 7 – ‘De Zeven Provinciën’
    • Nederland en Indië
  9. Hoofdstuk 8 – Colijn en de ‘aanpassing’
    • ‘Aanpassing’ en ordening
    • Effect op Indië
  10. Hoofdstuk 9 – Het protest van links
  11. Hoofdstuk 10 – Het rechts-autoritair protest
    • Mussolini
    • Nederlandse bewonderaars
    • Rechts-autoritaire organisaties
    • ‘Landbouw en Maatschappij’
    • Katholiek fascisme
    • Fascisten-van-de-daad
    • De NSNAP’en
  12. Hoofdstuk 11 – Mussert en de NSB
    • Opmars
    • Mussert naar Indië
    • Het karakter der beweging
    • De NSB en het antisemitisme
    • Mussert tussen Mussolini en Hitler
    • De NSB wordt teruggedrongen
    • Mr. M.M. Rost van Tonningen
    • Na de nederlaag van ’37
  13. Hoofdstuk 12 – De andere fascisten
    • Terugblik
  14. Hoofdstuk 13 – Das Dritte Reich
    • Van der Lubbe en de Rijksdagbrand
    • Gelijkschakeling
    • Jodenvervolging
    • De voorbereiding der aggressie
  15. Hoofdstuk 14 – Nederland en Duitsland
    • De politiek der grote mogendheden
    • De Spaanse burgeroorlog
    • Economische betrekkingen met Duitsland
    • Publieke opinie
    • De eerste vluchtelingen
    • Een internationaal vraagstuk
    • Nederlands beleid
    • Het Comité voor Bijzondere Joodse Belangen
    • Prof. dr. D. Cohen
    • Het Joodse Vluchtelingencomité
    • Na de Anschluss
    • De Reichskristallnacht
    • De eerste kampen
    • De politieke vluchtelingen
    • Duitse nationaal-socialisten in actie
    • Prins Bernhard
  16. Hoofdstuk 15 – De defensie
    • De bezetting van het Rijnland (maart ’36)
    • Achterstand
    • Anschluss en Sudetencrisis (1938)
    • De crisis van lente ’39
    • Het debat over het krijgsbeleid
    • Andere vormen van verdedigingsvoorbereiding
  17. Hoofdstuk 16 – Van Colijn naar de Geer
    • De zaak-Oss
    • De val van Colijns vierde kabinet
    • Zes weken crisis
    • De SDAP
    • De Geers formatie
    • De minister-president
    • De overige ministers
    • Het Duits-Russisch bondgenootschap
    • De CPN
    • Mobilisatie
    • Oorlog
  18. Bijlage – De Nederlandse kabinetten 1918–1939
  19. Lijst van kaarten
  20. Lijst van afkortingen, gebruikt in de noten
  21. Noten
  22. Register
  23. Errata
  24. Overzicht van de volledige serie

Leesfragment

Lees het eerste hoofdstuk

HOOFDSTUK 1 – Paleis Noordeinde

Begin te lezen

Technische gegevens


Bestandsformaat
epub 3.0
Bestandsgrootte
1,8 MB
Omvang
772 pagina’s in de papieren editie
Woorden
ongeveer 299.000
Kaarten
4
Editie
wetenschappelijke editie, inclusief register en noten
Taal
Nederlands
Kopieerbeveiliging
geen
Uitgave
’s-Gravenhage: Martinus Nijhoff, 1969

Bestellen

Deel 1 – Voorspel

Verschijnt 1 oktober 2026. Bekijk de hele serie

Verschijnt 1 oktober 2026

Dan verkrijgbaar bij Apple Books, Kobo, bol en Amazon Kindle.

€ 3,99

Verder lezen


De acht maanden tussen het uitbreken van de oorlog en de Duitse inval leest u in deel 2.